مشاوره کودک و نوجوان | مرکز روانشناسی ادوین

مشاوره کودک و نوجوان یکی از اساسیترین و تخصصیترین شاخههای روانشناسی است، زیرا این دوره از زندگی نقش زیربنایی در شکلگیری ساختار شخصیتی، هیجانی، شناختی و اجتماعی انسان ایفا میکند. کودک و نوجوان در این سالها در حال شناخت خود، دیگران و جهان اطراف است و هر تجربه هیجانی، چه مثبت و چه منفی، میتواند اثری ماندگار بر آینده او بگذارد. زمانی که هیجانها نادیده گرفته میشوند یا بهدرستی پاسخ داده نمیشوند، مشکلاتی مانند اضطراب، پرخاشگری، گوشهگیری، افت تحصیلی، شبادراری، نافرمانی یا افسردگی بهتدریج شکل میگیرند. در چنین شرایطی، مشاوره تخصصی نهتنها به درمان علائم ظاهری، بلکه به ریشهیابی عمیق مشکلات هیجانی کودک و نوجوان میپردازد و مسیر رشد سالم روانی را هموار میکند.
نقش بنیادین هیجانها در رشد روانی کودک و نوجوان
هیجانها اولین زبان ارتباطی کودک با محیط اطراف هستند و پیش از شکلگیری تفکر منطقی، رفتار کودک را هدایت میکنند. کودکی که نمیتواند احساس ترس، خشم، غم یا ناامنی خود را بیان کند، این هیجانها را از طریق رفتار نشان میدهد. رویکرد هیجانمدار معتقد است که هر رفتار ناسازگار، حامل پیامی هیجانی است که اگر شنیده نشود، شدت بیشتری پیدا میکند. درک صحیح هیجانها به کودک کمک میکند احساسات خود را بشناسد، آنها را نامگذاری کند و بهجای سرکوب، راهی سالم برای بیانشان بیابد؛ مهارتی که تأثیر آن تا بزرگسالی ادامه خواهد داشت.
معرفی رویکرد هیجانمدار (EFT) در درمان کودک و نوجوان
رویکرد هیجانمدار یکی از معتبرترین و پژوهشمحورترین رویکردهای درمانی در روانشناسی است که بر این اصل تأکید دارد که تغییر پایدار، از دل تجربه و تنظیم هیجانها شکل میگیرد. در درمان کودک و نوجوان، EFT تلاش میکند فضای امنی ایجاد کند تا کودک بتواند هیجانهای عمیق و گاه آسیبزای خود را بدون ترس از قضاوت تجربه و بیان کند. این رویکرد بهجای تمرکز صرف بر اصلاح رفتار، به ریشههای هیجانی رفتار میپردازد و کودک را در مسیر شناخت احساسات و نیازهای درونی خود قرار میدهد.
نگاه هیجانمدار به مشکلات رفتاری کودکان
از دید رویکرد هیجانمدار، رفتارهایی مانند لجبازی، پرخاشگری، وابستگی افراطی، ترسهای مداوم یا نافرمانی، صرفاً رفتارهای بد یا اشتباه نیستند، بلکه نشانههایی از هیجانهایی مانند ناامنی، ترس از طردشدگی یا نیاز به توجه هستند. زمانی که این هیجانها نادیده گرفته میشوند، کودک راهی جز تشدید رفتار برای دیدهشدن ندارد. درمان هیجانمدار با شناسایی این پیامهای هیجانی، به کودک کمک میکند نیازهای خود را به شکل سالمتری بیان کند.
نوجوانی؛ دوره بحرانها و تغییرات هیجانی
نوجوانی دورهای پرتنش و سرشار از تغییرات جسمی، روانی و اجتماعی است. نوجوان در این مرحله با بحران هویت، تغییر نقشها، فشار همسالان و حساسیت شدید نسبت به قضاوت دیگران مواجه میشود. نوسانات خلقی، خشم، افسردگی یا کنارهگیری اجتماعی در این سن، اغلب بازتابی از هیجانهای حلنشده هستند. رویکرد هیجانمدار به نوجوان کمک میکند هیجانهای پیچیده خود را بشناسد و بهجای انکار یا طغیان، آنها را بهدرستی مدیریت کند.
مراحل درمان هیجانمدار کودک و نوجوان
فرآیند درمان با ارزیابی جامع وضعیت هیجانی، خانوادگی، تحصیلی و اجتماعی کودک یا نوجوان آغاز میشود. سپس درمانگر با استفاده از تکنیکهای متناسب با سن، به شناسایی هیجانهای اصلی پرداخته و بهتدریج مهارتهای تنظیم هیجان، افزایش خودآگاهی و بیان احساسات را آموزش میدهد. این روند مرحلهبهمرحله طراحی میشود تا کودک یا نوجوان بدون فشار، در مسیر تغییر قرار گیرد.
نقش بازیدرمانی و ابزارهای غیرکلامی
در درمان کودکان، بازیدرمانی، نقاشی و داستانسازی ابزارهایی قدرتمند برای دسترسی به دنیای درونی کودک هستند. این ابزارها به کودک اجازه میدهند احساساتی را که قادر به بیان کلامی آنها نیست، به شکلی امن و طبیعی نشان دهد. رویکرد هیجانمدار از این روشها برای کشف هیجانهای عمیق و ایجاد تغییرات پایدار استفاده میکند.
جایگاه والدین در درمان هیجانمدار
در EFT والدین نقش محوری دارند، زیرا رفتار و واکنش آنها مستقیماً بر هیجانهای کودک تأثیر میگذارد. آموزش والدین برای پاسخدهی همدلانه، گوشدادن فعال و ایجاد فضای امن هیجانی در خانه، یکی از ارکان اصلی درمان است. زمانی که والدین تغییر میکنند، کودک نیز احساس امنیت بیشتری کرده و روند درمان سریعتر پیش میرود.
ایمنی هیجانی؛ پایه سلامت روان کودک
ایمنی هیجانی به این معناست که کودک یا نوجوان احساس کند بدون شرط دوستداشتنی است و میتواند احساسات خود را آزادانه بیان کند. این احساس امنیت، پایه شکلگیری عزتنفس، اعتمادبهنفس و روابط سالم در آینده است. درمان هیجانمدار تمرکز ویژهای بر ایجاد این ایمنی دارد.

خدمات مشاوره کودک و نوجوان در کلینیک روانشناسی ادوین
در کلینیک روانشناسی ادوین بهترین مرکز روانشناسی شرق تهران در پیروزی تهران با مدیریت دکتر مریم السادات دریاباری، خدمات تخصصی مشاوره کودک و نوجوان بر اساس رویکرد هیجانمدار در فضایی امن، حرفهای و کودکمحور ارائه میشود. این مرکز با بهرهگیری از دانش روز و تجربه بالینی، خانوادهها را در مسیر درمان ریشهای مشکلات فرزندانشان همراهی میکند.
روند جلسات درمانی در کلینیک ادوین
جلسات درمانی با هدف ایجاد اعتماد، شناخت دقیق مشکل و طراحی برنامه درمانی اختصاصی برگزار میشود. در طول جلسات، هم کودک و هم والدین آموزشهای لازم را دریافت میکنند تا تغییرات ایجادشده در فضای خانه نیز تقویت شود.
چالشها و مقاومتهای درمانی
مقاومت اولیه کودک یا نوجوان در برابر درمان امری طبیعی است. رویکرد هیجانمدار با صبر، همدلی و تکنیکهای غیرمستقیم، این مقاومت را کاهش داده و مسیر درمان را هموار میسازد.
نقش مدرسه و محیط اجتماعی در سلامت هیجانی
محیط مدرسه، تعامل با معلمان و همسالان تأثیر مستقیمی بر هیجانهای کودک و نوجوان دارد. درمان هیجانمدار با در نظر گرفتن این عوامل، مهارتهای اجتماعی و هیجانی کودک را تقویت میکند.
جمعبندی و چشمانداز رشد سالم
مشاوره کودک و نوجوان با رویکرد هیجانمدار، سرمایهگذاری عمیقی بر آینده روانی فرزندان است. اگر بهدنبال مرکزی معتبر و تخصصی هستید، کلینیک روانشناسی ادوین بهترین مرکز روانشناسی شرق تهران در پیروزی تهران با مدیریت دکتر مریم السادات دریاباری میتواند انتخابی مطمئن برای همراهی خانوادهها در مسیر سلامت، آرامش و رشد پایدار کودکان و نوجوانان باشد.